ՀԱՅԿԱԿԱՆ ԿՐԹԱԿԱՆ ՄԻՋԱՎԱՅՐ
ՊՈՐՏԱԼ
ԿՐԹԱԿԱՆ
ՖՈՐՈՒՄ
ՊԱՇԱՐՆԵՐԻ
ՇՏԵՄԱՐԱՆ
ՀԵՌԱՎԱՐ
ՈՒՍՈՒՑՈՒՄ
ԻՆՏԵՐԱԿՏԻՎ
ՈՒՍՈՒՑՈՒՄ
ԿԿՏ
ՀԱՄԱԿԱՐԳ

Հուլիսի 22-ից մեկնարկում է սփյուռքահայ ուսուցիչների վերապատրաստման ծրագիրը՝ առցանց ձևաչափով

Հուլիսի 22, 2021
Սփյուռքի լրատու

Մեկամսյա դասընթացներին մասնակցելու են Ավստրալիայից մինչև ԱՄՆ սփյուռքում դասավանդող շուրջ 140 մանկավարժ՝ 370 դիմորդից: Դասընթացների մեկնարկը տրվելու է այսօր՝ ժամը 18.00-ին:

2019 թ.-ին վերապատրաստման ծրագիրը տեղի է ունեցել առկա ձևաչափով, որին մասնակցել է 60 ուսուցիչ, 2020 թ.–ին՝ առցանց ձևաչափով, դիմել է շուրջ 500 և մասնակցել 100 հոգի՝ վեց ծրագրով: 2021 թ.–ին սփյուռքահայ ուսուցիչների վերապատրաստման ծրագրի հայտագրման ժամկետը հուլիսի 13-ն էր: Մասնակցելու համար հայտագրվել էր շուրջ 370 ուսուցիչ՝ 22 երկրից: Նրանցից ընտրվել է շուրջ 140 ուսուցիչ: 2022 թվականին նախատեսվում է ծրագիրն իրականացնել առկա՝ սփյուռքահայ ուսուցիչների Հայաստան այցելությամբ:

«Մեր խնդիրը մեկն է՝ ուժեղացնել հայկական կրթությունը տարբեր բաղադրիչներով, որպեսզի սփյուռքի մեր ուսուցիչներն ունենան թարմացված գիտելիք և կրթական համակարգում հայերենով ժամանակակից հմտություններին և տեխնոլոգիաներին հաղորդակից լինելու հնարավորություն: Դրանով նպաստում ենք հայկական կրթության որակի բարձրացմանը սփյուռքում»,- ասել է ԿԳՄՍ նախարարի տեղակալ Արթուր Մարտիրոսյանը:

Վերապատրաստումն իրականացվելու է 7 առանձին ծրագրերով՝ նախկին 6-ի փոխարեն.

  • «Ուսուցում մանկապարտեզում» (120 դ/ժամ)
  • «Ուսուցում մեկօրյա դպրոցում» (120 դ/ժամ)
  • «Հայերենի տարրական ուսուցում ամենօրյա դպրոցում» (120 դ/ժամ)
  • «Հայոց լեզվի և գրականության դասավանդում» (120 դ/ժամ)
  • «Տնօրենների վերապատրաստում» (80 դ/ժամ)
  • «Հայոց պատմություն» (120 դ/ժամ)
  • «Հայ մշակույթի պատմություն և արվեստ» (120 դ/ժամ)

Նշենք, որ Հայոց պատմության և Հայ մշակույթի պատմության և արվեստի դասավանդումը՝ որպես առանձին ծրագրեր, առանձնաբար ներառվել են առաջին անգամ: Մասնակիցների քանակը ավանդական 60-ի և նախորդ տարվա 100-ի փոխարեն այս տարի ընդգրկում է 140 մասնակից 20 երկրից: Ծրագրում նախատեսված են նաև թանգարանների վիրտուալ այցելություններ:

Վերապատրաստման գործընթացը կազմակերպվում է «Ֆիչըր» ընկերության կողմից: Ինչպես ներկայացրել է Սփյուռքահայ ուսուցիչների վերապատրաստման ծրագրի պատասխանատու Արսեն Սիմոնյանը, այս տարի ներգրավվել են 40-ից ավելի վերապատրաստողներ. «Հրավիրել ենք ներառական կրթության, հայ մշակույթի, պատմության ոլորտների լավագույն մասնագետներին, որոնք կներկայացնեն դասավանդման լավագույն մոտեցումները»:

ԿԳՄՍ նախարարի տեղակալ Արթուր Մարտիրոսյանը տեղեկացրել է, որ առաջնային խնդիրներից է սփյուռքի կրթական հաստատությունների թվայնացումը, ինչը կհեշտացնի ԿԳՄՍՆ-ի՝ սփյուռքյան դպրոցներին աջակցելու գործընթացը թե՛ դասագրքերի տրամադրման, թե՛ վերապատրաստումների կազմակերպման առումով:
Այս տարի վերապատրաստման համար ԿԳՄՍ նախարարությունը հատկացրել է 6.5 միլիոն դրամ: Սա ոչ թե հերթական վերապատրաստման ծրագիր է, այլ Հայաստանը սփյուռքին կապող կարևոր օղակ:

Ամփոփ տեղեկություններ ծրագրի մասին

Ծրագրի կայացումը, ֆինանսավորումը և ուսուցիչների մասնակցությունը

Սփյուռքահայ ուսուցիչների վերապատրաստման ծրագիրը ՀՀ կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարության կողմից կազմակերպվող ամենամյա պետական ծրագիր է, որն իրականացվում է 2000 թվականից:

Ծրագիրն անցել է զարգացման երկար ու բարդ ճանապարհ: 2000-2006 թթ. այն իրականացվել է միայն բարեգործական միջոցների հաշվին՝ ՀՀ կրթության և գիտության նախարարության նախաձեռնությամբ: Հենց այդ ծրագիրն իրականացնելու նպատակով 1999 թ. Խ. Աբովյանի անվան հայկական պետական մանկավարժական համալսարանի կազմում ստեղծվել էր «Սփիւռք» գիտահետազոտական կենտրոնը: Վերապատրաստման ծրագիրը ստեղծվել էր կենտրոնի և հաստատվել էր նախարարության կոլեգիայի կողմից:

Թեպետ առաջին տարիներին մասնակիցների թիվը չէր գերազանցում 30-ը, բայց այն արագ դրական արձագանք ստացավ սփյուռքում: Սակայն Հայաստանում մեկ ամիս մնալու ծախսերը խոչընդոտ էին վերապատրաստվել ցանկացող ուսուցիչների համար:

Այդ պատճառով 2005 թվականին նախարարությունը դիմել է Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Գարեգին Բ-ին՝ խնդրելով ստանձնել Հայաստանում ուսուցիչների կեցության և սննդի ծախսերը:

2005 և 2006 թվականներին ծրագիրն իրականացվել է Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի ֆինանսավորմամբ: Այդ տարիներին մասնակից ուսուցիչների թվաքանակը հասել է 110-ի:

2007 թվականից ծրագիրն առաջին անգամ ֆինանսավորվել է ՀՀ պետական բյուջեից՝ միայն ապահովելով դասավանդողների աշխատավարձը, իսկ 2009 թվականից ՀՀ պետական բյուջեն ստանձնել է ամբողջ ծրագրի ֆինանսավորումը՝ ներառյալ ուսուցիչների կեցությունը, երեքանգամյա սնունդը, շրջայցերը, մշակութային ծրագիրը, դասընթացների կազմակերպումը: Այդ տարվանից սկսած մասնակցող ուսուցիչների թիվը, ֆինանսավորման չափերով պայմանավորված, պահպանվել է (տարեկան 60 անձ):

Վերապատրաստման ծրագրի կազմակերպումը 2000-2019 թթ. ընթացքում վստահվել է նաև Կրթության ազգային ինստիտուտին, որը փոփոխություններ է կատարել Խ. Աբովյանի անվան հայկական պետական մանկավարժական համալսարանի «Սփիւռք» գիտահետազոտական կենտրոնի կազմած ուսումնական ծրագրում, դրանով սահմանվող ուսումնական նպատակների և խնդիրների մեջ՝ պահպանելով ծրագիր-նախագծի ընդհանուր կառուցվածքը և առաքելությունը: Կատարողներով պայմանավորված՝ առանձին տարիներին վերապատրաստումն ավելի շատ ուղղված էր նոր գիտելիքի փոխանցմանը, իսկ հաջորդ տարիներին՝ գործնական կարողությունների ձևավորմանը:

Վերջին երկու տարիներին՝ 2020 և 2021 թթ., կորոնավիրուսի համավարակով պայմանավորված՝ վերապատրաստումն իրականացվում է հեռավար ձևաչափով: Դասընթացների կազմակերպումը մրցույթով ստանձնել է «Ֆիչըր» («Feature») կազմակերպությունը` «ՊրոԴեՖորմ» («ProDeForm») կազմակերպության հետ համագործակցությամբ:

Ծրագրի կառուցվածքը և բովանդակությունը

Ընդհանուր առմամբ սփյուռքահայ ուսուցիչների վերապատրաստման ծրագրի նպատակներն են նոր գիտելիքի փոխանցումն ու կարողությունների ձևավորումը: Այն ուղղված է նաև անձնական մակարդակում ուսուցչի մոտիվացիայի բարձրացմանը, առարկայի հանդեպ հետաքրքրության աշխուժացմանը, առկա կարծրատիպերի և մասնագիտական գիտակցության «տեղախախտմանը», սփյուռքի կրթական համակարգ-Հայաստան կապի ամրապնդմանը:

20 տարվա ընթացքում ծրագրով վերապատրաստվել է շուրջ 1100 ուսուցիչ՝ 40 երկրից (Արգենտինա, Ուրուգվայ, ԱՄՆ, Աբխազիա, Բելառուս, Բուլղարիա, Ռուսաստան, Գերմանիա, Եգիպտոս, Թուրքիա, Ավստրիա, Ավստրալիա, Իրան, Իրաք, Քուվեյթ, Սիրիա, Լիբանան, Հունաստան, Ղազախստան, Ուկրաինա, Ֆրանսիա, Էստոնիա, Բրազիլիա, Կանադա, Բելգիա, ԱՄԷ, Իսպանիա, Եգիպտոս, Շվեյցարիա, Վրաստան, Իսրայել, Ռումինիա, Լիտվա, Լատվիա, Կանադա, Դանիա, Շվեդիա, Կիպրոս, Չեխիա, Նիդեռլանդներ):

Մասնակցող ուսուցիչների որակական կազմը խիստ տարբերակված է, ինչը դժվարացնում է վերապատրաստման խնդիրների արդյունավետ լուծումը, դարձնում է այն խիստ ստեղծագործական: Նրանք գալիս են տարբեր երկրներից, տարբեր տեսակի ուսումնական հաստատություններից, տարիքը տատանվում է 18-ից մինչև 80: Խիստ տարբեր է նախնական պատրաստվածությունը. մասնագիտական կրթության բացակայությունից մինչև Հայաստանում ստացած մանկավարժական կրթություն և անգամ գիտական կոչում, դասավանդվող նյութերի բովանդակության խնդիր և այլն: Միասնական են միայն սաներին հայախոս դարձնելու և հայեցի դաստիարակելու ձգտման առումով: Ուստի ճանաչողական տեսանկյունից վերապատրաստումներում միշտ շեշտադրվել են մանկավարժական տեխնոլոգիաների յուրացումը, լեզվի ուսուցման մեթոդիկան, և դրանք կրել են ստեղծագործական-հետազոտական բնույթ, ինչի արդյունքում ճանաչողական փոփոխությունները կրում են փաստացի ոչ միայն ուսուցիչները, այլև դասավանդող անձնակազմը, որի առջև դրվում է ոչ ստանդարտ խնդիրների լուծման պահանջ:

Դասընթացներն ավարտած ուսուցիչներին տրամադրվում են համապատասխան վկայագրեր, ինչպես նաև ուսումնամեթոդական գրականություն, դասագրքեր և այլ նյութեր:

Ծրագիրն ընթանում է մի քանի մասնագիտական ուղղություններով, որոնցից ավանդական են դարձել ուսուցում մանկապարտեզում, մեկօրյա դպրոցում, տարրական ուսուցում ու հայոց լեզվի և գրականության դասավանդում: Հաշվի առնելով սփյուռքի կրթօջախների պահանջարկը՝ պարբերաբար կազմակերպվել են Հայոց պատմության, արվեստի, տնօրենների վերապատրաստումներ և տեղում վերապատրաստողների պատրաստում:

Ծրագրի շրջանակում դասընթացներին զուգընթաց կազմակերպվել են նաև սփյուռքահայ ուսուցիչների ճանաչողական և ուսուցողական շրջայցեր: Ուսուցիչները հանդիպել են գրական, մշակութային և քաղաքական գործիչներին, ծանոթացել պետականության նվաճումներին:

Վերջին 20 տարվա աշխատանքի արդյունքում ստեղծվել է ուսուցիչների միավորման մեկ ընդհանուր ցանց, որի շնորհիվ նրանք շփվում են միմյանց հետ, փոխանակում տեղեկություններ, փոխադարձ օժանդակում են դասավանդման հարցերում:

Յուրաքանչյուր տարի վերապատրաստման դասընթացներից հետո իրականացվում է ուսուցիչների հարցում՝ նրանց արձագանքները և գնահատականները, դիտողություններն ու առաջարկություններն ամփոփելու նպատակով:

2021 թ. ՀՀ կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարության կողմից նախաձեռնվել է վերջին 10 տարվա ծրագրի ազդեցության գնահատում: Գնահատմանն ուղղված հետազոտությունը կիրականացվի մինչև տարվա վերջ: Դրա նպատակն է պարզել ուսուցիչների կողմից դասընթացների բովանդակության իրական յուրացումը և ծրագրի ուղղակի և անուղղակի ազդեցությունը սփյուռքում կրթական գործի վրա:

Նյութի աղբյուրը. ՀՀ կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարություն

  • Comment planifier la séquence d’apprentissage. Օտար լեզվի ուսումնական միավորի պլանավորումը

    Դասընթացը նախատեսված է օտար լեզուն դասավանդող ուսուցիչների համար։ Այն միտված է օգնելու վերջիններին արդյունավետ պլանավորել ուսուցանվող ուսումնական միավորը, օրվա դասը՝ հիմնվելով պետական չափորոշիչների, ԼԻԵՇ-ի հիմնական պահանջների, ինչպես նաև ուսումնառության համընդհանուր ձևավորման արդի պահանջների վրա։Դասընթացը ֆրանսերենով է։Դասընթացի ավարտին մասնակիցները կիմանան ինչ է ուսումնական միավորը, որոնք են նրա ենթամիավորները, դասի պլանավորման փուլերը ,կծանոթանան  ուսուցման արդյունավտ մեթոդներին և գնահատման անհրաժետությանն ու ձևերին։Կկարողանան արդյունավետ պլանավորել ուսումնական միավորը, օրվա դասը, մշակել արդյունավետ գործողություններ դասի վերջնարդյունքներին հասնելու համար, կիրառել գնահատման համապատասխան գործիքներ։

  • Պարամետրական հավասարումների և անհավասարումների լուծման գրաֆիկական եղանակ

    Պարամետր պարունակող խնդիրները մաթեմատիկայի դպրոցական դասընթացում  դասվում են համեմատաբար բարդերի շարքին: Ավելին,  դրանց լուծումը հաճախ պա- հանջում  է  ստեղծագործական մոտեցում: Դպրոցի ավարտական քննությունների փորձը ցույց է տալիս, որ սովորողների մեծամասնությունը  դժվարանում է պարամետրերով խնդիրներ լուծելիս: Պատճառները տարբեր են։ Շատերիս կարծիքով, կարելի է վկայակոչել հետևյալ նկատառումները, որոնք խոչընդոտում են թեմայի յուրացմանը.սովորողների կողմից ֆունկցիաների հատկությունների մեխանիկական սերտումը«պարամետր» հասկացության ոչ ճիշտ ըմբռնումըոչ բոլոր արժեքների քննարկումըառաջադրանքի պահանջի ոչ ճիշտ ըմբռնումըինչպես նաև, ժամանակի առումով, թեմայի կտրվածությունը ձեռք  բերած գիտելիքներիցՊարամետրով հավասարումների և անհավասարումների լուծման ժամանակ առանձնակի ուշադրություն պետք է դարձնել «հավասարման կամ անհավասարման լուծում» և «խնդրի լուծում» հասկացություններին:   Պարամետրերով խնդիրների լուծման ժամանակ հնարավոր են լուծման տարբեր մեթոդներ: Բնականաբար, ավելի էֆեկտիվ է համարվում խնդրին այնպիսի մոտե- ցումը, որտեղ անալիտիկ լուծումը հնարավորության դեպքում զուգակցվում է լուծ- ման գրաֆիկական կամ սխեմատիկ մեկնաբանությամբ, իհարկե, երբեք չպետք է ան- տեսվի պարամետրի թույլատրելի արժեքների բազմության(ԹԱԲ) հարցը, որն այն- քան կարևոր է խնդրի լուծման փուլեր հանդիսացող՝ վերլուծությունն  ու  հետազո- տումն անցկացնելիս:

  • Использование ИКТ в обучении русскому языку

    «Язык — это история народа. Язык — это путь цивилизации и культуры. Поэтому-то изучение и сбережение русского языка является не праздным занятием от нечего делать, но насущной необходимостью».  А. И. Куприн 

  • Հայդուկներ

    Ովքե՞ր էին ֆեդայինները….  ֆիդայիներ, ֆիդայիները կամ հայդուկներըԱրևմտյան Հայաստանում ժողովրդական վրիժառուներն էին։ Նրանք հանուն հայրենիքի՝ Արևմտյան Հայաստանի ազատագրության համար ընտրել էին անհատական-պարտիզանական ընդվզումը։ Հայ ֆիդայիները հանդես էին գալիս թե՛ անհատապես, թե՛ խմբերով։ Առաջին հայ ֆիդայական խմբերը հանդես են եկել 1880-ական թվականների կեսերին, որոնց ղեկավարներից էին Մարգար Վարժապետը, Արաբոն, Աչգբաշյանն և այլք։ Ֆիդայական շարժումը շարունակվում է նաև հետագա տարիներին։

  • Երկարություն, զանգված, ժամանակ

  • ինտեգրված դասընթաց 2-րդ դասարան

      Դասընթացի հիմնական նպատակն է աշխարհի ամբողջականության, բազմազանության ւ փոխադարձ կապերի, բնության երևույթների միասնականության մասին նախնական պատկերացումների ձևավորումը, մարդկանց և բնության հետ փոխհարաբերություններում պատասխանատու վարք դրսևորելու կարողությունների ձևավորումը։ Դասընթացի հիմնական խնդիրներն են՝Տարբերակել կենդանի և անկենդան բնության, մարդու և բնության ստեղծած օբյեկտները՝ նկարագրելով դրանց առանձնահատկությունները,տեսնել և նկարագրել բնության բազմազանությունը,դիտարկումներով և փորձերով բացահայտել, որ կենդանի բնությունը ջրի, օդի, լույսի, ջերմության և բնակության վայրի կարիք ունիդիտարկումներով և փորձերով համոզվել, որ բույսերն ու կենդանիները փոխադարձաբար կապված են։Դասընթացի ընդհանրական չափորոշչային վերջնարդյունքներն են՝ տարբերակել և բնութագրել բնության կենդանի և անկենդան օբյեկտները,դրանց փոխկապակցվածության և փոխազդեցության օրինակներ բերել,ներկայացնել տարբեր բնական գործոնների ազդեցությունը բույսերի աճի և զարգացման վրա՝ հող, ջուր, օդ, լույս, ջերմություն,բնութագրել տարբեր տարածքներին բնորոշ կենդանիների, բույսերի և մարդկանց բազմազանությունն ու հարմարվողականությունը միջավայրին, այդ բազմազանության պահպանման անհրաժեշտությունը,նկարագրել, հիմնավորել, որ բնության մեջ գտնվող բուսական և կենդանական տեսակները դասակարգվում են ըստ տարբեր բնութագրերի,տարբերակել և նկարագրել բույսերի հիմնական մասերը, նկարագրել դրանց հիմնական գործառույթները, հետազոտել, ներկայացնել սերմերի ծլման, աճի գործընթացը և անհրաժեշտ հիմնական պայմանները,բացատրել և ընդհանրացնել որ բոլոր կենդանի օրգանիզմները բազմանում և առաջացնում են իրենց նման, բայց ոչ կրկնօրինակ սերունդ,բացատրել, թե մարդը, կենդանիները և բույսերը որտեղից են ստանում իրենց սնուննդը, նշել, որ մարդը և կենդանիները սնվում են բույսերով և այլ կենդանիներով, սնման շխթաների պարզ օրինակներ բերել։<<Բնությունն  իմ շուրջ>> թեմայի դասերը՝Դաս 1 - Ի՞նչ է բնությունըԴաս 2 - Կենդանի և անկենդան բնությունԴաս 3 - ԲույսերԴաս 4 - Բույսերի բազմազանությունըԴաս 5 - Բույսերը և մարդըԴաս 6 - Վայրի և մշակովի բույսերԴաս 7 - Երկրագնդի մյուս բնակիչներըԴաս 8 - ՄիջատներԴաս 9- ԹռչուններԴաս 10 - Ջկներ, երկկենցաղներ, սողուններԴաս 11- ԿաթնասուններԴաս 12 - Ընտանի և վայրի կենդանիներ, մարդը և կենդանիներըԴաս 13 - Փոփոխությունները բնության մեջ

  • Կերպարվեստի միջոցով մարդու աշխարհայացքի զարգացում

    Բարի գալուստ << Կերպարվեստի միջոցով մարդու աշխարհայացքի զարգացում>>հեռավար դասընթացին:Իմանալով ,որ «Մարդն ապրում և գործում է, ըստ իր աշխարհայացքի».Դասընթացի ընթացքում ուսումնասիրելու եք կերպարվեստի ճյուղերը,ժանրերը,արվեստի ճյուղերի հանրահայտ ներկայացուցիչների կյանքն ու գործունեությունը:Տեսական և գործնական այս դասընթացների միջոցով կզարգացնեք ձեր աշխարհայացքը ,զուգահեռ կզարգացնեք կամ  ձեռք կբերեք գծանկարի,գունանկարի կատարման նոր  կարողությունները :

  • 5-րդ դարի հայ մատենագրությունը

    Համառոտ տեղեկություններ 5-րդ դարի մատենագրության մասին 

  • 5-րդ դարի հայ մատենագրությունը

    Համառոտ տեղեկություններ 5-րդ դարի մատենագրության մասին 

  • Եվրոպա