ՀԱՅԿԱԿԱՆ ԿՐԹԱԿԱՆ ՄԻՋԱՎԱՅՐ
ՊՈՐՏԱԼ
ԿՐԹԱԿԱՆ
ՖՈՐՈՒՄ
ՊԱՇԱՐՆԵՐԻ
ՇՏԵՄԱՐԱՆ
ՀԵՌԱՎԱՐ
ՈՒՍՈՒՑՈՒՄ
ԻՆՏԵՐԱԿՏԻՎ
ՈՒՍՈՒՑՈՒՄ
ԿԿՏ
ՀԱՄԱԿԱՐԳ

«Բարձրագույն կրթության և գիտության մասին» ՀՀ օրենքի աշխատանքային նախագծով յուրաքանչյուր բուհ իրավասու է «Հայոց լեզու», «Հայ գրականություն» և «Հայոց պատմություն» առարկաները դարձնել պարտադիր

Նոյեմբերի 7, 2019
Պաշտոնական

Ի պատասխան «ՀՀ բարձրագույն կրթության և գիտության մասին» ՀՀ օրենքի՝ ՀՀ ԿԳՄՍՆ-ի ներկայացրած աշխատանքային տարբերակում «Հայոց լեզու», «Հայ գրականություն» և «Հայոց պատմություն» առարկաները բուհերում ուսուցանվող պարտադիր առարկաների ցանկից հանելու առաջարկի վերաբերյալ հարցումների և առկա դժգոհությունների, հայտնում ենք․

Թեպետ աշխատանքային քննարկման նպատակով ուղարկված օրենքի նախագծի վերաբերյալ բուհերից այս հարցին առնչվող դիտողություններ ու առաջարկներ գրեթե չեն ստացվել, սակայն օրենքի նախագծով լայն ինքնավարություն է տրվում բուհերին՝ որոշելու ուսումնական և գիտական ծրագրերի բովանդակությունը։ Հետևաբար, նախագծի ընդունումից հետո յուրաքանչյուր բուհի գիտական խորհուրդ կարող է որոշում կայացնել, որ այս առարկաները պարտադիր պետք է դասավանդվեն բոլոր ֆակուլտետներում։

Միևնույն ժամանակ, նախագծի աշխատանքային տարբերակում առկա սկզբունքներում հստակ ամրագրված են հայագիտական հետազոտությունների գերակայությունը, սփյուռքի համար հայագիտության զարգացման ու հայ մշակութային ժառանգության ճանաչման տարածման նպատակով մասնագետների պատրաստումը, ազգային ինքնության և համամարդկային արժեքների արմատավորումը։

Նախատեսված է բազային ֆինանսավորման տրամադրում բուհերին` ազգային արժեք ներկայացնող գիտական ենթակառուցվածքների պահպանման ու զարգացման նպատակով։

Ավելին՝ ՀՀ-ում ցանկացած բուհ ընդունվելու համար ՀՀ քաղաքացիները, անկախ ընտրած մասնագիտությունից, պարտավոր են հանձնել հայոց լեզվի միասնական քննություն։

Այսպիսով, օրենքի նախագիծը ոչ միայն չի նվազեցնում հայերենի և հայրենագիտության դերը, այլ ընդհակառակը, ամրագրում է այս կարևոր արժեքների սերմանումն ու համապատասխան մասնագետների պատրաստումը։  

Նյութի աղբյուրը. ՀՀ կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարություն

  • QR կոդը կրթության մեջ

    Այն ուսուցչին հնարավորություն կտա ձեռք բերել գիտելիքներ QR կոդի մասին,զարգացնել   գիտելիքները և մասնագիտական կարողությունները, ինչպես նաև նորագույն տեխնոլոգիաներով հագեցած դասեր վարել:Տեղեկացված լինել  QR կոդերի ներգրավմամբ մի քանի տեխնոլոգիաների,սարքավորումների և հավելվածների մասին :Ծանոթանալ մի շարք կոդերի կիրառման բնագավառների և նպատակների մասին։Հատկապես մի շարք խնդիրների լուծման նպատակով ուսուցիչներն անընդհատ զգում են էլեկտրոնային կրթական պաշարների ստեղծման իմացության կարիքը:

  • ՀԱՎԱՆԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ

  • Դասարան՝ 3-րդ Դասի թեմա՝ «Շունն ու կատուն›› Դասի տեսակ՝ Հաղորդման դաս, ինքնուրույն ընթերցանություն Դասի տևողությունը՝ 1 դասաժամ Դասի նպատակները՝ . զարգացնել սովորողների վարժ և արտահայտիչ, հասկանալով կարդալու կարողությունները, . զարգացնել ընթերցանության կ

    ԽԹԱՆՄԱՆ ՓՈՒԼԵրեխաների հետ զրուցեցինք մարդկային հատկանիշների վերաբերյալ, որոնց մասին առաջարկվեց հիշել ասացվածքներ և առածներ:Ա-1.Եկե՛ք, հիշենք:Ա-2.Ստի ոտը կարճ է: Ա-3.Սուտը ճամփա չունի: Ա-4.Ավելի լավ է դառը ճշմարտությունը, քան քաղցր սուտը: Ա-5.Լավ է մաքուր սիրտ ունենալ, քան լիքը քսակ: Ա-6.Ազնվությունը զարդարում է ցանկացած կոչում: Ա-7.Ավելի լավ է լինել պարզ ու ազնիվ, քան խելացի ու կեղծ: Ա-8.Եղի՛ր քաղցած, բայց ազնիվ:Երեխաները բնորոշ բառեր ասացին մարդկային դրական և բացասական հատկանիշների մասին: Այնուհետև իրականացրինք <<մտագրոհ>> մեթոդը: Մեթոդը ապահովեց երեխաների ակտիվությունը և բազմակարծությունը հերոսների անձի վերաբերյալ: Նոր նյութի վերաբերյալ բացահայտեցինք սովորողների գիտելիքները՝ քննարկելիք նյութի մեջ ներգրավելով և ակտիվացնելով սովորողներին, նրանց մեջ ձևավորելով գիտելիքներ և կարողություններ ձեռք բերելու ձգտում:Երեխաները կարևորեցին ճշմարտությունը, ազնվությունը, արդարությունը, ներողամտությունը, մերժեցին խաբեբայությունը, ստախոսությունը: Ապա խոսեցինք հեղինակի՝ Հ. Թումանյանի մասին և անցանք բալլադի ընթերցանությանը:ԻՄԱՍՏԻ ԸՆԿԱԼՄԱՆ ՓՈՒԼԿիրառեցինք ‹‹Ուղղորդված ընթերցանություն կանգառներով›› մեթոդը: Այն հնարավորություն է տալիս մոդելավորել ընկալում խթանող ընթերցանության գործընթացը՝ սովորողների հետ քայլ առ քայլ առաջ գնալով տեքստի հատվածներով, վերլուծելով, եզրահանգումներ անելով: Այս մեթոդը շատ տպավորիչ հետք է թողնում սովորողների մտավոր զարգացման վրա: Սովորողների մոտ նկատվում է երևակա-յության և հետաքրքրության զարգացում: Մեթոդը այնքանով է արդյունավետ, որ սովորողները հասկացան բնագրի ենթաշերտերը, հերոսների արարքները, ըմբռնե-ցին հերոսների փոխհարաբերությունների և գործողությունների տրամաբանությունը:Բնագիրը բաժանեցինք 4 հատվածի: Յուրաքանչյուր հատված ընթերցեցինք բարձրաձայն: Կարդալու ընթացքում աշակերտներին հանձնարարեցինք վերցնել մատիտները և կարդալուն զուգընթաց նշել անծանոթ, ուղղագրական արժեք ունեցող բառերը: Բարձրաձայն ընթերցելով առաջին հատվածը՝ առաջարկեցինք երեխաներին պատասխանել հետևյալ հարցերին.Ինչի՞ մասին էր առաջին հատվածը:Ա-1. Շան և կատվի հանդիպման մասին:Ա-2. Շունը ճանկել էր գառան մորթի: Ա-3. Շունը մորթին տալիս է կատվին:Ինչպիսի՞ իրավիճակ է ստեղծվում շան համար:Բալլադի առաջին հատվածում ընդգծվեց շան համար ստեղծված իրավիճակը, նրա համար գդակ ունենալու անհրաժեշտությունը: Աշակերտները անդրադարձան շան և կատվի հանդիպմանը: Յուրաքանչյուր դրվագ կարդալիս աշակերտները վերլուծում էին նշված դրվագում արտահայտած գաղափարը: Աշակերտները կարդում էին այն բառերը, որոնք ընդգծել ենք միասին, կատարել ենք բառային աշխատանք:Ածանոթ բառերի բացատրություն. ճոն- մուշտակակար, մորթագործ գդակ-գլխարկ բարի աջողում-բարով տեսանք ձմեռվա մըտին- ձմռան մոտենալուն միամիտ մընա – հանգիստ եղիր քուրք-մուշտակԱյնուհետև աշակերտները ընթերցեցին բալլադի երկրորդ և երրորդ հատվածները: 2-րդ հատվածԻ՞նչ էր պահանջում շունը կատվից: Ա-1. Շունը ուզում էր, որ կատուն իր խոսքը շուտ կատարի: Ա-2. Պահանջում էր իր գդակը, քանի որ գլուխը մրսում էր:Մենք փորձեցինք պարզել, թե այս հատվածը կարդալիս ի՞նչ զգացողություններ ունեցան երեխաները: Ա-1. Ափսոսացի, որ շունը այդպես էլ գդակ չունեցավ: Ա-2. Տխրեցի շան համար, քանի որ կատուն ստում էր: Ա-3. Ուրախացա՝ մտածելով, թե կատուն գդակը կարած կլինի: Ա-4. Զայրացա կատվի վատ արարքի համար: Ձեր կարծիքով կատուն շանը տված խոստումը կկատարի՞: Ա-1. Ես կարծում եմ, որ չի կարի գդակը, որովհետև շատ խորամանկ էր երևում: Ա-2. Կատուն խաբում էր շանը: Ա-3. Ես կարծում եմ, կկարի՝ այդքան անխիղճ չի լինի:Բառերի բացատրություն. մուշտարի-հաճախորդ ցրցամ տալ- թրջելԵրեխաների կարծիքները լսելուց և բառերի բացատրություն տալուց հետո շա-րունակեցինք տեսքստի ընթերցումը՝ շան հետագա քայլերը հասկանալու համար: 3-րդ հատվածը կարդալուց հետո փորձեցինք պարզել, թե ի՞նչն էր վեճի պատճառը:Ա-1. Վեճի պատճառն այն էր, որ ամեն անգամ կատուն ստում էր շանը:Ա-2. Եթե կատուն ազնիվ գտնվեր, ոչ մի վեճ չէր առաջանա:Ա-3.Շունը այդքան համբերատար գտնվեց, բայց կատուն գիտակցաբար խորամանկեց նրան:Երեխանեը նշել էին դիվանբաշի բառը և անհամբերությամբ սպասում էին բացատրությանը: դիվանբաշի-դատավոր հայդե կորավ- գնաց կորավդիպան իրար-վիճեցին (փխբ.)Ապա ընթերցեցինք 4-րդ հատվածր և հասկացանք՝ ինչպե՛ս լուծվեց վեճը.«Ի՞նչ վարքագիծ է դրսևորում կատուն» հարցին աշակերտները պատասխանեցին. Ա-1. Ամեն անգամ առիթ է փնտրում նրան խաբելու համար: Ա-2. Կատուն, ամեն անգամ ստելով, կեղծ պատճառաբանություն փնտրելով, խաբում է շանը: Ա-3.Այդպես էլ կատուն շան գդակը չկարեց:Մենք հանձնարարեցինք <<T-աձև աղյուսակի>> օգնությամբ նշել բալլադի հերոսների դրական և բացասական կողմերը: T-աձև աղյուսակ մեթոդը ակտիվացրեց և ավելի վառ պատկերացում ստեղծեց հերոսների արարքների վերաբերյալ: Մեթոդի կիրառման ժամանակ դժվարություններ առաջացան, քանի որ սովորողները այնքան էին ակտիվացել և ոգևորվել, որ անցում կշռադատման փուլ անհաղթահարելի էր թվում:Հերոսները բնութագրվեցին այսպես. շունը ազնիվ միամիտ ու արդար է, իսկ կատուն՝ ագահ, անարդար, խորամանկ, խաբեբա, ստախոս: Այս ստեղծագործության մեջ շունն ու կատուն հակադիր հատկանիշների կրողն են: Բալլադից դուրս գրեցինք առարկա, հատկանիշ, գործողություն ցույց տվող բառերը: Այս բառերով կազմեցինք նախա-դասություններ:Առարկա ցույց տվող բառեր՝ կատու, մորթի, շուն, գդակ: Ա-1. Կատուն խաբեց շանը: Ա-2 . Շունը արդար և ազնիվ է: Ա-3. Նա գառան մորթուց գլխարկ էր դնում:Հատկանիշ ցույց տվող բառեր՝թանկագին, մեծ, միամիտ: Ա-1.Աշոտը թանկագին ընկերս է: Ա-2. Միամիտ մարդը հավատաց ստախոսին: Գործողություն ցույց տվող բառեր՝ կարել, խոսել, օրհնել: Ա-1. Նա մորթուց գլխարկ էր կարել իր համար: Ա-2. Տատիկը օրհնեց թոռնիկին:ԿՇՌԱԴԱՏՄԱՆ ՓՈՒԼ Այս փուլում կիրառեցինք քառաբաժան մեթոդը:1.Տեքստը ձեզ ի՞նչ հիշեցրեց                                         2.Ի՞նչ էիք զգում բնագիրը կարդալիս                                                                                              զայրույթ, զարմանք, տխրություն, անհանգստություն Այսօր էլ մեր շրջապատում կանխաբեբա, ստախոս մարդիկ: Մարդպետք է լինի ազնիվ, լավություն անելիսհիշի, որ եթե ինքը չվայելի իրլավության պտուղ, ապա այն կվայելենիր երեխաները:                                                              3.Ի՞նչ էիք լսում                                                                 4.Նոր վերնագիրբարձր ձայներ, բղավոցներ,անհարգալից արտահայտություններ                              Խաբեբա կատուն                                                                                             Գդակ ունենալու ցանկությունՀարցեր Ի՞նչ սովորեցիք այս ստեղծագործությունից:Ա-1.Լինել արդար, ազնիվ, ճշտապահ:Ա-2.Ստելը, խաբելը, ամենավատ հատկանիշն է:Ի՞նչ կլիներ, եթե կատուն կարեր շան գլխարկը:Ա-1. Շունը գոհ կլիներ կատվի աշխատանքից:Վերջում գնահատվում են աշակերտները ակտիվ պատասխանների համար: Տնային հանձնարարություն՝ <<Շունն ու կատուն>> ստեղծագործությունը ընթերցել դերերով, արտահայտիչ և գեղեցիկ, սովորել բացատրական արժեք ունեցող բառերը: Ստուգելու համար մեր անցկացրած դասի արդյունավետությունը վերոնշյալ հարցա-թերթիկներից բաժանեցինք նաև մեր աշակերտներին: Ստացված արդյունքները ունեին հետևյալ տեսքը.

  • Ֆիզիկա 12

  • ԳՐԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ 8

  • ՖԻԶԻԿԱ 12

  • ՖԻԶԻԿԱ 12

  • ՀԱՅՈՑ ԼԵԶՈՒ 7

  • ՀԱՅ ԳՐԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ X ԴԱՍԱՐԱՆ

  • Հանրահաշիվ IX