SUMMEET ժամանակակից պարի 5-րդ միջազգային ամառային փառատոնն ընդլայնել է աշխարհագրությունը

Հունիսի 12, 2025

Մշակութային լուրեր

ԿԳՄՍ նախարարության ֆինանսական աջակցությամբ իրականացվող «SUMMEET Հայաստանում» ժամանակակից պարի միջազգային ամառային փառատոնն այս տարի կանցկացվի հունիսի 14-ից հուլիսի 1-ը Երևանում և Գյումրիում։

Փառատոնի մեկնարկին ընդառաջ՝ «Արմենպրես» լրատվական գործակալությունում այսօր տեղի է ունեցել մամուլի ասուլիս, որին մասնակցել են ՀՀ կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարի տեղակալ Դանիել Դանիելյանը, «SUMMEET Հայաստանում» ժամանակակից պարի միջազգային ամառային փառատոնի պրոդյուսեր, «Սարեր» մշակութային հասարակական կազմակերպության նախագահ Էռնա Ռևազովան, փառատոնի միջազգային պրոդյուսեր Հայկ Վարդանյանը, փառատոնի գեղարվեստական ղեկավար Վալերիա Կասպարովան և Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտի ռեկտոր Սառա Նալբանդյանը:

ԿԳՄՍ նախարարի տեղակալ Դանիել Դանիելյանը նշել է, որ փառատոնի անցկացումը հրաշալի առիթ է մեկ անգամ ևս խոսելու ինչպես ժամանակակից պարի, այնպես էլ, առհասարակ, Հայաստանում պարարվեստի ոլորտի մասին: Նախարարի տեղակալն ընդգծել է՝ հայկական ազգային պարարվեստն ունի հազարամյակների պատմություն, որը կատարելագործվելով՝ սերնդեսերունդ փոխանցվել է մեզ: Դրա վառ օրինակն է ԿԳՄՍ նախարարության ենթակայությամբ գործող Ժողովրդական երաժշտության և պարի ազգային կենտրոնը՝ իր նվագարանների և պարային համույթներով, Ա. Սպենդիարյանի անվան օպերայի և բալետի ազգային ակադեմիական թատրոնը, Պարարվեստի պետական քոլեջը, ինչպես նաև ժամանակակից, ժողովրդական տարբեր համույթներն ու անսամբլները, որոնք մեծ պրոֆեսիոնալիզմով հանդես են գալիս ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ արտերկրի հեղինակավոր բեմերում և տարբեր հարթակներում:

«SUMMEET փառատոնը վկայում է, որ Հայաստանը դառնում է ժամանակակից կատարողական արվեստների նոր հարթակ։ Ժամանակակից պարի օրգանիկ զարգացման համար անհրաժեշտ է ունենալ կապեր արտերկրի պրոֆեսիոնալ խմբերի, պարուսույցների, ոլորտի մասնագետների, կազմակերպությունների հետ, համատեղ ներկայացումներ անել, որոնցից են, օրինակ, փարաջանովյան տարվան նվիրված հայ-ֆրանսիական համատեղ պարային ներկայացումներն ու տարբեր հոբելյանական միջոցառումների շրջանակում իրականացված նախաձեռնությունները:

Արդեն 5 տարի է՝ Հայաստանն ունի ժամանակակից պարի միջազգային ամառային փառատոն, որն էլ այս ուղղության զարգացման հիմնական հարթակն է: Այն հրաշալի հնարավորություն է միջազգային գործընկերների հետ համագործակցելու, ժամանակակից պարի հայաստանյան գործընթացները ներկայացնելու, փոխանակումներ իրականացնելու տեսանկյունից: Ժամանակակից պարը դառնում է մեր մշակութային դաշտի անբաժանելի և ակտիվ բաղադրիչը։ Փառատոնը մեծապես նպաստում է ոլորտի մասնագետների զարգացմանը, նոր սերնդի ներգրավմանը և հանդիսատեսի կրթությանը։ Այս տարի փառատոնն ընդլայնել է աշխարհագրությունը. մասնակցում են Ճապոնիայից, Ֆրանսիայից, Գերմանիայից, Հարավային Կորեայից, Ռուսաստանից, Ղազախստանից և այլ երկրներից»,- ասել է նախարարի տեղակալը և վստահեցրել, որ պարարվեստի ճյուղերը պետական մշակութային քաղաքականության առանցքում են, և նախարարությունը պատրաստակամ է աջակցելու, օժանդակելու բոլոր այն նախաձեռնություններին, որոնք միտված են ոլորտի զարգացմանն ու հանրահռչակմանը:

«SUMMEET Հայաստանում» ժամանակակից պարի միջազգային ամառային փառատոնի պրոդյուսեր Էռնա Ռևազովայի խոսքով՝ հայկական պարարվեստն ունի խոր արմատներ և փառատոնի նպատակն է ազգային պարին հաղորդել ժամանակակից շունչ:

«Փառատոնի շրջանակում մեկ օրն ամբողջությամբ կնվիրվի ազգային ժամանակակից պարին՝ «Armenian Showcase» ծրագրին, որի շրջանակում ցուցադրվելու են հայ պարուսույցների և ժամանակակից պարային ընկերությունների լավագույն բեմադրությունները՝ հայ պարուսույցների, արվեստի փորձագետների քննարկմամբ և գնահատմամբ: Նախորդ 4 տարիների ընթացքում այս ծրագրին մասնակցել է 28 հայ պարուսույց, իսկ այս տարի ավելացել է ևս 10 պարուսույց»,- տեղեկացրել է փառատոնի պրոդյուսեր Էռնա Ռևազովան:

Նրա խոսքով՝ փառատոնը նպաստում է նաև հայկական ժամանակակից պարարվեստի հանրահռչակմանը՝ հրավիրելով միջազգային պրոդյուսերներ տարբեր երկրներից, որոնք հնարավորություն ունեն ընտրելու «Armenian Showcase» ծրագրի մասնակիցների աշխատանքները՝ հետագայում ներկայացնելու նաև այլ փառատոներին:

Փառատոնի միջազգային պրոդյուսեր Հայկ Վարդանյանը ներկայացրել է այս տարվա փառատոնի միջազգային ներգրավվածությունը՝ նշելով, որ փառատոնին միացել են նաև հեռավոր արևելքի երկրները. «Նախորդ տարիներին փառատոնին մասնակցում էին եվրոպական և ամերիկյան երկրները, իսկ այս տարի առիթ ունեցանք Ճապոնիայի և Հարավային Կորեայի պարուսույցներին ևս ներգրավել փառատոնին»:

Գեղարվեստական ղեկավար Վալերիա Կասպարովան անդրադարձել է փառատոնի կրթական բաղադրիչին և նշել, որ փառատոնի հիմնական նպատակներից է կրթությունը:

«Մեր առաջին քայլերից մեկը հենց անվճար վարպետության դասերի իրականացումն էր, որոնց մասնակցում են ինչպես մասնագետներն, այնպես էլ սիրողական խմբերն ու անհատները, պարարվեստի քոլեջի ուսանողներն ու պրոֆեսիոնալ պարողները: Շատ կարևոր է, որ այս տարիների ընթացքում մեր լսարանն ընդլայնվել է, և կրթության միջոցով առավել կատարելագործել են մասնակիցների գիտելիքներն ու փորձառությունը: Մեր գլխավոր նպատակներից է նաև ստեղծել խաչմերուկ, որտեղ հնարավոր է ներկայացնել հայկական պարարվեստը՝ միջազգային այլ փառատոներում ներգրավվելու համար»:

Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտի ռեկտոր Սառա Նալբանդյանը կարևորել է «SUMMEET Հայաստանում» ժամանակակից պարի միջազգային ամառային փառատոնի ազդեցությունը. «Անչափ կարևոր է, որ փառատոնի մասնակիցների ընտրությունը կատարվում է մեծ մանրակրկիտությամբ, և այս ընթացքում փառատոնի բոլոր մասնակիցները ներկայացել են միայն կատարողական բարձր վարպետությամբ: Դա հնարավորություն է տալիս մեր երկրում տեսնել ամբողջ աշխարհում այս ոլորտում իրականացվող բոլոր գործընթացները՝ իր լավագույն դրսևորումներով: Փառատոնը կարճ ժամանակահատվածում մեծ ազդեցություն ունեցավ՝ ժամանակակից պարի հանդեպ ձևավորելով մեծ հետաքրքրություն՝ մասնագիտական շրջանակներում»:

Նշենք, որ SUMMEET փառատոնի ծրագրում ամփոփված են ժամանակակից պարի, ֆիզիկական և վիզուալ թատրոնի բեմականացումներ, պերֆորմանսներ՝ ներկայացված հայկական թատրոններում, ինչպես նաև քաղաքային լանդշաֆտի արտասովոր վայրերում։

5-րդ փառատոնի նախապատրաստական աշխատանքները մեկնարկել են 2024 թ. դեկտեմբերից՝ փառատոնից վեց ամիս առաջ, ինչի շնորհիվ միջազգային նոր համագործակցությունների սկիզբ է դրվել ճապոնացի, հարավկորեացի, բրիտանացի, գերմանացի, ֆրանսիացի, իտալացի, ռուս և ղազախ պարուսույցների հետ:

Փառատոնի շրջանակում էականորեն ընդլայնվել է կրթական ծրագիրը. Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտում կանցկացվեն վարպետաց դասեր և լաբորատորիաներ (Կացուրա Կան` Ճապոնիա, ACTS` Ֆրանսիա), ինչպես նաև Գյումրիում՝ վարպետաց դասեր (Կաննոն Դանս՝ ՌԴ, Արթուր Գալիմուլին և Տոմիրիս Մետիբաևա՝ Ղազախստան):

Փառատոնի շրջանակում ՀՀ-ում Ֆրանսիայի Հանրապետության դեսպանության և Ֆրանսիական ինստիտուտի (Institut Français) աջակցությամբ կներկայացվի «PARlez français» հայ-ֆրանսիական նախագծի նոր ներկայացումը, որը բեմադրելու համար 3 հայ պարողներ և պարուսույց մեկնել են Փարիզ և միացել են ACTS պարային ակադեմիայի պարուսույցներին և արտիստներին՝ համատեղ արդյունքը հունիսի 27-ին ԵԹԿ ինստիտուտի բեմում ցուցադրելու նպատակով: Ճապոնացի հայտնի պարուսույց, «Բուտո» (Butoh) պարի ներկայացուցիչ Կացուրա Կանի վարպետաց դասերի արդյունքում ստեղծվելիք ներկայացումը ևս կցուցադրվի փառատոնի շրջանակում: Կացուրա Կանը կներկայացնի նաև դասախոսություն և մենապար:

Գերմանացի աշխարհահռչակ բեմադրիչ Մարկո Գյոկեի կողմից բեմադրված մենապարը կներկայացնի Հանովերի թատրոնի մենապարուհի Լիլիթ Հակոբյանը:

Սանկտ-Պետերբուրգի «Կաննոն Դանս» պարային ընկերությունը ներկայանալու է հարավկորեացի պարուսույց Սուջոն Կիմի «Պարադոքս» ներկայացումով, որն ազատության, սիրո, նախապաշարմունքի և արվեստի պարադոքսների արտացոլումն է՝ բեմադրողի աշխարհընկալմամբ։ Պարային ընկերությունը կցուցադրի նաև Լիլիթ Հակոբյանի բեմադրած «Անսրտություն» ներկայացումը:

Այս տարի առաջին անգամ փառատոնի շրջանակում կներկայացվի SUMMEET4KIDS ծրագիրը, որի մասնակիցները կցուցադրեն ներկայացումներ Երևանում և Գյումրիում։

Նշենք, որ փառատոնի կազմակերպիչներն են «Սարեր» մշակութային հասարակական կազմակերպությունը, Open Look ժամանակակից պարի միջազգային փառատոնի հիմնադիր Վադիմ Կասպարովը, օպերային երգիչ Հայկ Վարդանյանը և Balmanukyan Dance Project պարային ընկերությունը։

Փառատոնի գլխավոր գործընկերն է Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտը։

Նյութի աղբյուրը. ՀՀ կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարություն